Akademik Veri Yönetim Sistemi
Karakaya K. M. (Yürütücü), Emekci H.
TÜBİTAK Projesi, 1007 - Kamu Kurumları Araştırma ve Geliştirme Projelerini D.P., 2026 - 2027
Gelir Idaresi Baskanlıgı (GIB) tarafından yürütülen vergi uygulamaları kapsamında mükelleflerin vergiye iliskin tereddüt ettikleri konularda basvuru yaparak görüs alabildikleri e-Özelge sistemi, mevcut durumda manuel sorgulama, veri kontrolü ve özelge hazırlama süreçlerine dayanmaktadır. Bu süreçlerde hem zaman kaybı hem de insan kaynaklı hata riski bulunmaktadır. Ayrıca mevcut özelge havuzundan benzer özelgelerin tespiti tamamen kullanıcı yetkinligine vemanuel aramalara baglı olarak yürütülmekte, bu durum süreçlerin etkinligini ve verimliligini
azaltmaktadır. Bu proje ile e-Özelge süreçlerinin dijitallesmesi, hızlandırılması ve yapay zekâ destekli otomatik yanıt sistemi gelistirilmesi hedeflenmektedir. Proje kapsamında, özelge havuzunda bulunan verilerin yapay zekâ ve dogal dil isleme (NLP-Natural Language Processing) teknikleri ile analiz edilmesi, sınıflandırılması ve benzer özelgelerin otomatik olarak önerilmesi saglanacaktır. Ayrıca özelge havuzunda daha önce bulunmayan talepler için büyük dil modelleri (LLM-Large Language Model) kullanılarak taslak özelge metinleri üretilebilecek, bu metinler kullanıcılar tarafından düzenlenebilecek ve sistem bu geri bildirimler ile kendini gelistirebilecektir. Gelistirilecek sistem; veri tabanlarıyla (PostgreSQL, Sybase) entegre çalısacak, kanun/konu bazlı uzmanlık alanlarını ayırt edebilecek, farklı kullanıcı rolleri ve yetkilendirme yapısına uygun çalısacak sekilde tasarlanacaktır. Kullanıcı dostu arayüzler ile arama, filtreleme, özelgeleri
karsılastırma ve taslak özelge olusturma gibi fonksiyonlar sunulacaktır. Sistem, bilgi getirme destekli üretim (Retrieval-Augmented Generation - RAG) mimarisi ile gelistirilecek, veri güvenligi,
yüksek performans ve ölçeklenebilirlik kriterlerini karsılayacaktır. Egitim verileri GIB tarafından saglanacaktır. Model performansı %85 dogruluk oranı, düsük hata payı ve sürekli iyilestirilebilirlik prensiplerine uygun olacak sekilde gelistirilecektir. Proje çıktıları arasında; yapay zekâ destekli özelge yönetim sistemi, kullanıcı arayüzleri, analiz ve raporlama
modülleri, egitim dokümanları ve sürdürülebilir kullanım için bilgi birikimi aktarımı yer alacaktır. Proje, e-Özelge süreçlerinde dijital dönüsümü hızlandıracak, mükellef memnuniyetini artıracak, islem sürelerini azaltacak ve vergi uygulamalarında standartlasmayı saglayacak önemli bir Ar-Ge çalısması olacaktır. TED Üniversitesi is birligi ile yürütülecek proje, akademik bilgi birikimi ile sektör ihtiyaçlarını bir araya getirerek ülkemizin yapay zekâ odaklı dijital kamu hizmetleri altyapısına katkı saglayacaktır.