Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: TED Üniversitesi, Lisansüstü Programlar Enstitüsü, Psikoloji ABD, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: MELİKE COŞKUN
Danışman: Emrah Keser
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Ebeveynin sınır koyma becerisi ebeveynliğin önemli bir parçasıdır. Ebeveynin sınır koyma becerisi çocuğun sosyal, akademik, duygusal, fiziksel ve psikolojik sonuçlarını öngörme açısından önemlidir. Bu tezin amacı, ebeveynin sınır koyma davranışlarını yordayabileceği düşünülen faktörlerin araştırılmasıdır. Bu faktörler ebeveynin demografik bilgileri (cinsiyeti, eğitim seviyesi, maddi durumu, evlilik yaşı, çocuk sayısı, evlilik tipi), kendi ebeveynlerinden görmüş oldukları ebeveynlik davranışları, kendi şemaları, ve evlilik kaliteleridir. Bu araştırmaya, 64 anne ve 60 baba katılmıştır. Ebeveynlerin, 3-10 yaş arasında en az bir çocuğu bulunmaktadır. Araştırmanın ölçümleri Demografik Bilgi Formu, Young Ebeveynlik Ölçeği , Young Şema Ölçeği Kısa Form -3 , Evlilik Kalitesi Ölçeği, Vinyetler kullanarak yapılmıştır. Toplanan verilerin anlamlandırılması için tanımlayıcı analizler, korelasyonlar, regresyonlar ve hiyerarşik regresyon analizi yapılmıştır. Bulunan sonuçlara göre, ebeveynin eğitim seviyesi, kendi ebeveynlerinin sınırsız ve istismar edici ebeveynlik tipleri, kendi evliliklerinde yaşadıkları çatışmalar, kendisinin sahip olduğu kopukluk şeması sınır koyma becerisini yordamada istatiksel olarak önemlidir. Ebeveynin eğitim seviyesi arttıkça etkili sınır koyma becerisinin arttığı bulunmuştur. Kendi ebeveynlerinden sınırsız ve istismar edici ebeveynlik gördüğünü belirten katılımcıların sınır koyma becerisinin azaldığı bulunmuştur. Buna ek olarak, katılımcının kopukluk şema puanı ve evlilikteki tartışma puanı arttıkça, etkili sınır koyma becerisi azalmıştır. Hiyerarşik regresyon sonuçlarına göre, kişilerin eğitim seviyesi, kendi ebeveynlerinin davranışlarına dair algıları, kişilerin şemaları ve evlilik kalitesi ebeveynlerin limit koyma becerilerini %26 oranında açıklamaktadır. Tezin bulgularına dair tartışma, klinik alana etkisi, gelecekteki çalışmalar için öneriler, araştırmanın sınırlılıkları tezde sunulmuştur.